EM Alanların Canlılara Olan Etkileri

Etkiler ELF alan etkileri ve RF / MW alan etkileri olmak üzere iki ana başlık altında incelenmektedir. ELF alan etkilerinin temel konusunu ev ve iş yerlerimizde kullandığımız elektrikli cihazlar ile yüksek gerilim hatları ve trafolar oluştururken , RF / MW alan etkilerinin temel konusunu TV ve radyo vericileri, cep telefonu, baz istasyonları, uydu antenleri ve mikrodalga fırınlar oluşturmaktadır.

Trafolar ve Yüksek Gerilim Hatları (YGH) yakınında yaşayanlar üzerinde yapılan çalışmalarda:
Bağışıklık sistemini etkilediği,
Betin ve merkezi sinir sisteminde güçlü hormonal mekanizmaları etkilediği,
Anne karnında bulunan bebeğin gelişimini etkilediği,
Genetik mekanizmaları etkilediği,
Halusinasyon, baş ağrısı, depresyon oranlarında artışa neden olduğu,
Melatonin sentezini yavaşlatarak uyku düzeninin bozulmasına neden olduğu elde edilmiştir.

Yukarıda yer alan etkilerin birçoğu kanser oluşumu ile bağlantılıdır. Bu bulguları dikkate alarak Rusya 1975'de YGH yakınındaki E-alan değerini 1-5 kV/m, USA 1982'de 9 kV/m olarak belirlemiştir. Amerikan Bilimler Akademisi 1996 yılında YGH yakınında yaşayan çocuklarda lösemi görülme olasılığının diğerlerine oranla 1.5 kat fazla olduğunu vurgulamıştır.

RF/MW radyasyon etkisi üzerine yapılan deneysel çalışmalar ve sonuçları:

Doku iletkenliğine göre:
RF/MW radyasyona maruz kalma sonucunda öncelikle implant malzeme yerleştirilmiş olan dokular, diz kapağı ve göz lensi etkilenmekte. İkinci derecede etkilenen doku ise beyindir.

Mikrodalga Duyma Etkisi:
Maruz kalınan radyasyonun şiddetine göre sesler uğultulu, çınlama ve vızıltı şeklinde duyulmaktadır. Bu etkinin kalıcı bir etki olduğuna dair bir bulguya henüz rastlanmamıştır. Ancak gün içerisinde uzun süre cep telefonuyla konuşulduğunda akşam seslerin kesik kesik duyulması, kulak içinde sürekli bir çınlama etkisinin olduğu yapılan hem deneysel hem de epidemiyolojik çalışmalarla saptanmıştır.

BBB (Kan Beyin Bariyeri) Geçirgenliğine Etkisi:
Beyin bazı maddelerin kan yoluyla beyne geçmemesi için bir bariyer mekanizması geliştirmiştir. Bu mekanizmaya göre antibiyotikler beyne ulaşamazlar. Yapılan deneysel çalışmalar sonucunda RF/MW radyasyona uzun süreli maruz kalan hayvanlarda beyinden antibiyotik geçişinin sağlanabildiği saptanmıştır. Bu bulgu ile beyinde oluşan virütik etkilerin tedavisinin olabileceği söylenmektedir.

Sinir Sistemine Etkisi:
10 W/m2 güç yoğunluğuna sahip EM alanların sinir sistemini etkilediği gözlemlenmiş. Ancak bu değerdeki güç yoğunluğu şu anda yürürlükte olan Ulaştırma Bakanlığı'nın yönetmeliğince izin verilen limit değerlerin (900 MHz'de 4,5 W/m2 , 1800 MHz'de 9,0 W/m2 ) üstündedir.

DNA Yapısında Değişimler:
Bu konuda yapılan çalışmalar birbirini desteklememektedir. Yapılan bir deneyde 12 kobaydan dokuzunda DNA hasarında artışlar kaydedilirken, diğer bir araştırmada 9 kobaydan beşinde DNA hasarında azalışlar kaydedilmiştir. İngiltere'de ve USA'de yayınlanan "Cep Telefonu, Baz İstasyonları ve İnsan Sağlığı" başlıklı raporlarda RF/MW alanlara maruziyet sonucunda kanser oluşumuna ilişkin bir bilimsel kanıt henüz sunulamamıştır.

USA'de yapılan çalışmalar sonucunda trafolar ve yüksek gerilim hatları (YGH) etrafında yaşayan çocuklarda lösemi görülme riskinin 1.5 kat daha fazla olduğu saptanmıştır.

Psikolojik ya da Davranışsal Etkiler:
Mann ve Röschke , Borbely tarafından yapılan her iki çalışmada da uyku düzeninde değişimler gözlemlenmiştir. Wang ve Lai tarafından bir deneyde ise 2450 MHz frekanslı RF alana maruz kalan hayvanlarda öğrenme güçlüğü saptanmıştır; ancak bu deney henüz tekrarlanmadı. Gene Wang ve Lai tarafından yapılan bir başka deneyde ise hayvanlarda "uzun dönem hafıza kaybı" bulgusu saptanmıştır. Wang ve Lai'nin tüm deneyleri 2450 MHz frekansında yani mikrodalga fırınların çalıştığı frekansta yapılmıştır.

-YGH ve trafoların etrafında yaşayan kişilerde halusinasyon, başağrısı, depresyon oranlarında artış olduğu gözlemlenmiştir.

Cep telefonlarından kaynaklanan radyasyon etkileri SAR (Specific Absorption Rate, Özgül Soğrulma Oranı) değeri ile belirlenmektedir. SAR değeri vücudun 1 kg'ının sıcaklığını 10ºC artıran elektromagnetik enerji miktarı olarak belirtilmektedir. RF için SAR'ın zarar oluşturan biyolojik etki dozu tüm vücut için 4 W/kg olarak belirlenmiştir. Bu değerin 10'da biri meslekleri gereği elektromagnetik alanlara maruz kalanlar için limit kabul edilmiştir (0,4 W/kg). Genel halk maruziyeti içinse mesleki maruziyetin beşte biri alınmıştır 0,08 W/kg).